धनगढी,२२ चैत । कञ्चनपुरको बेलौरी नगरपालिका–१० का सरिता चौधरी शुक्रबार बिहानै ७ बजे जङ्गलमा भेट्नुभयो । करिब तीन किलोमिटर यात्रा गरेर उहाँ बेलौरी नगरपालिका–९ स्थित वैजनाथ मध्यवर्ती सामुदायिक वन कुण्डमा सालको सुकेका पात टिप्न जङ्गल जानुभएको हो ।

आउँदै गरेको नयाँ वर्षमा सालका पातको प्रयोग अत्यधिक हुने गरेकाले वनमा झरेका पात टिप्न थालेको उहाँले बताउनुभयो । चाडपर्वमा बढी जसो दुनाटपरीको प्रयोग हुने भएकाले आवश्यक पात सङ्कलन गर्न छिमेकीसँगै आफू पनि जङ्गल आएको उहाँ बताउनुहुन्छ । उहाँले एक बोरामा भरेर सालका पात सङ्कलन गरेको बताउनुभयो । ती सुकेका पातलाई केही समय पानीमा भिजाउने र नरम भएपछि दुनाटपरी बनाइने गरेको उहाँ बताउनुहुन्छ । वसन्त ऋतुसँगै वनमा पात झर्ने क्रम सुरु भएकाले ती झरेका पातबाट चौधरी समुदायले दुनाटपरी, थाल बनाउने गरेका छन् ।

“अचेल रुखबाट पात खस्ने गरेकाले पनि ती सुकेका पात टिप्न जङ्गल आएका छौँ,” सरिताले भन्नुभयो, “घरमा बाजेबजैले दुनाटपरी बनाउनुहुन्छ ।” घरमा बुढा बाजेबजैले खाली बसेको समयमा दुनाटपरी बनाउने गरेको उहाँले बताउनुभयो । यस्तै कैलालीको अत्तरियाकी रोमी चौधरी पनि वन क्षेत्रमा बिहानै भेटिनुभयो । सालको सुकेका पात सङ्कलन गर्दै उहाँले भन्नुभयो, “सालको पातबाट बनेका दुनाटपरी वर्ष दिनसम्म काम लाग्छ । अहिले सिजन भएकाले पनि पात सङ्कलन गर्न जङ्गल आएका हौँ ।” आफन्तको घरमा आएकी उहाँले आवश्यक पर्ने पात सङ्कलन गरेर दुनाटपरी बनाइने बताउनुभयो ।

यस्तै बेलौरीका स्थानीय जनकलाल चौधरी पनि करिब दुई किलोमिटर यात्रा गरेर परिवारका सदस्यसँग जङ्गलमा सुकेका, झरेका सालको पात सङ्कलन गर्न गएको बताउनुहुन्छ । तरकारी राख्न आवश्यक पर्ने भएकाले सालको पात टिप्न सुरु गरिएको उहाँले बताउनुभयो । नयाँ वर्षमा भेटघाटका लागि ७०र८० जनाभन्दा बढी पाहुना आउने, खानपिन गर्ने भएकाले पनि पुरानो परम्परा अनुरूप पातमा खानेकुरा राखेर पाहुनालाई खुवाउने गरेको उहाँले बताउनुभयो ।

थारू समुदायले परम्परागत रूपमा नयाँ वर्ष र चाडबाड मनाउँदै आएका छन् । चौधरी समुदायले छुट्टै तरिकाले पाहुनाको स्वागत सत्कार गर्ने गरेको थारू समुदायका अगुवा लोगे चौधरी बताउनुहुन्छ । विगतदेखिकै परम्परा भएकाले थारू समुदायले आफ्नो संस्कृतिको जगेर्ना गर्दै आएको उहाँले बताउनुभयो ।

सङ्कलन गरेका पातको दुनाटपरी बनाउने उनीहरूले बताएका छन् । चौधरी समुदायले पाहुनाको स्वागत गर्न र पहिलेदेखि नै चलिआएको परम्परा अनुरूप दुनाटपरीमा खाना पस्किने गरेका छन् । प्लेटको सट्टा पातको प्रयोग गर्ने गरेको उनीहरू बताउँछन् । वैजनाथ मध्यवर्ती सामुदायिक वनमा अहिले दैनिक दुई सयभन्दा बढीको सङ्ख्यामा टाढा टाढाबाट चौधरी समुदायका महिला, पुरुष पात टिप्न आउने गरेका सो सामुदायिक वनका हेरालु दिलबहादुर महराले बताउनुभयो ।