धनगढी, २ जेठ/पश्चिम सेती निर्माणको लागि भारतिय विद्युुत कम्पनी संग नेपाल सरकारको सम्झौता भएको छ । बुधबार भारतको एनएचपीसी र ब्रोडकास्टिङ ग्रिड कम्पनी अफ इन्डियाबीच ग्रिड जडान सम्झौता भएको छ । ७५० मेगावाट क्षमताको पश्चिम सेती आयोजनाको विद्युत् प्रसारणका लागि यो सम्झौता भएको हो ।

एनएचपीसीका महाप्रबन्धक पीसी उपाध्याय र नेशनल ब्रोडकास्टिङ ग्रिड कम्पनी लिमिटेडका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सीईओ) नेतप्रसाद ज्ञवालीले सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेका छन् । कम्पनीले कर्णाली करिडोरमा ७५० मेगावाट पश्चिम सेती संगै १६८० मेगावाट क्षमताको परियोजनाहरू निर्माण गरिरहेको छ । अब प्रसारण कम्पनी द्वारा प्रसारण पश्चिम सेती विद्युत सेती करिडोर प्रसारण लाइनमा जोडिनेछ । ब्रोडकास्ट ग्रिड कम्पनी नेपाल सरकारले लगानी गरेको कम्पनी हो । त्यो एनएचपीसी भारत सरकारले लगानी गरेको कम्पनी हो।

सेटी करिडोर आयोजनाको लागत २० अर्ब रुपैयाँ छ । आयोजनाको आर्थिक व्यवस्थापनका लागि भारतको एक्जिम बैंकबाट ऋण लिने प्रयास भइरहेको ज्ञवालीले बताए । यो करिडोरबाट १ हजार ८ सय मेगावाट विद्युत जोडिनेछ । यो ४०० केभी डबल सर्किट प्रसारण लाइन हो । यस सम्झौताले एनएचपीसीमा प्रसारण लाइन र ग्रिडको कम उपयोग सुनिश्चित गर्ने बताईएको छ । सीईओ ज्ञवालीले यो सम्झौतासँगै एनएचपीसीले प्रसारण लाइनको प्रयोगको ग्यारेन्टी गरेको र ग्रिड कम्पनीले निर्माण गरेको आयोजनाको प्रयोगको ग्यारेन्टी पनि दिइएको बताए ।

ठेक्का आदानप्रदान कार्यक्रममा कम्पनीका नेपाल प्रमुख सन्दीप मित्तलले एनएचपीसीले नेपालमा सञ्चालित आयोजनाका बारेमा जानकारी दिएका थिए । ऊर्जा मन्त्रालयका सचिव सुशीलचन्द्र तिवारीले पश्चिम सेती आयोजना विद्युत् प्रसारणका लागि महत्वपूर्ण रहेको बताए । उनले प्रसारण लाइनको आश्वासनले पश्चिम सेतीको लागत पनि घट्ने बताए । सेती कोरिडोर प्रसारण लाइन सेती नदी बेसिन र निर्माणको विभिन्न चरणहरूमा पहिचान गरिएका जलविद्युत आयोजनाहरूलाई राष्ट्रिय प्रसारण प्रणालीमा जोड्ने निर्माणाधीन आयोजना हो ।

बझाङको प्रस्तावित चैनपुर सबस्टेसनदेखि डोटी पश्चिम सेती सबस्टेसन (६० किमी), पश्चिम सेती सबस्टेसन हुँदै कैलाली दोदोधारा सबस्टेसन (८५ किमी) र पश्चिम सेती सबस्टेसनदेखि अरियासम्म करिब २१३ किमी ४०० केभी डबल सर्किट प्रसारण लाइनको निर्माण गरिने छ । कञ्चनपुर दैजीमा सबस्टेशन (६८ किलोमिटर) परियोजना लिडर जसको लक्ष्य आयोजना गर्ने बताईएको छ । यो प्रसारण लाइनअन्तर्गत बझाङ जयपृथ्वी नगरपालिका–१ कैलाशमा रहेको चैनपुर सबस्टेसन र डोटी शिखर नगरपालिका–१० बुन्लेकमा पश्चिम सेती सबस्टेसन निर्माण हुनेछ ।

आयोजनाअन्तर्गत निर्माण हुने चैनपुर सबस्टेसनमा चैनपुर सेती जलविद्युत आयोजना (२१० मेगावाट), बझाङ माथिल्लो सेती जलविद्युत आयोजना (२१६ मेगावाट), सेती नदी–३ जलविद्युत आयोजना (८६ मेगावाट), सुनिगढ जलविद्युत आयोजना (२५ मेगावाट), सनस्टार जलविद्युत आयोजना रहेका छन् । चैनपुर सबस्टेसन, कैलाश, जयपृथ्वी नगरपालिका–१ नेशनल ब्रोडकास्टिङ ग्रिड कम्पनी लिमिटेडले कूल १ लाख ४३ हजार ७२० वर्ग मिटर (रोपनी ८ अनेस ३ बाँध) जग्गा अधिग्रहण गरेको छ । पश्चिम सेती सबस्टेसन, बनलेक, शिखर नगरपालिका–१० डोटीशिखर नगरपालिका–१० बुनलेकेमा प्रस्तावित पश्चिम सेती सबस्टेसन निर्माणका लागि ग्रिड कम्पनीले ७० हजार ४२५ वर्ग मिटर (१३८ रोपनी ६ आना ३ पैसा २ बाँध) जग्गा अधिग्रहण गरेको छ ।

पश्चिम सेती प्रसारण लाइन आयोजना अन्तर्गतका तीनवटा प्रसारण लाइनको अध्ययनबाट हालसम्म यस्तो बनाईएको छ । बझाङ–पश्चिम सेती प्रसारण लाइन लम्बाइ र ईन्जिनियरिङ् डिजाइनमा ६० किमी इन्जिनियरिङ डिजाइन पूरा भइसकेको छ र प्रारम्भिक वातावरणीय अध्ययन अन्तिम चरणमा छ ।

पश्चिम सेती–दोदोधारा प्रसारण लाइन ८५ किलोमिटर लम्बाइ र इन्जिनियरिङ डिजाइन पूरा भइसकेको छ र प्रारम्भिक वातावरणीय अध्ययन अन्तिम चरणमा छ । पश्चिम सेती दाइजी प्रसारण लाइन ६८ किलोमिटर लम्बाइ र इन्जिनियरिङ डिजाइन सम्पन्न भइसकेको छ र प्रारम्भिक वातावरणीय अध्ययन अन्तिम चरणमा छ । चैनपुर सबस्टेसन इन्जिनियरिङ डिजाइन र प्रारम्भिक वातावरणीय अध्ययन अन्तिम चरणमा छन् ।